Ágústa Johnson

Það samræmist illa að um leið og offituvandinn hefur aldrei verið stærri er útlitsdýrkunin í hámarki og toppurinn hjá ungum stúlkum virðist vera að verða svo grannvaxnar að það er er komið út fyrir öll skynsemis og heilbrigðis mörk. Þetta hróplega ósamræmi er til þess fallið að kalla fram öfgafullt og e.t.v. hættulegt hegðunarmynstur örvæntingafullra unglingsstúlkna sem þrá svo heitt að falla inn í þann þrönga ramma staðalímynda sem blasa hvarvetna við.

Fyrirmyndirnar eru víða. Grindhoraðar súperstjörnur, fyrirsætur á borð við Paris, Nicole,Victoria og hvað þær heita þessar dömur sem eru frægar fyrir allt og ekki neitt. En flestar eiga þær það sameiginlegt að vera mjórri en allt sem mjótt er, súkkulaðibrúnar og án nokkurs vafa má finna í mörgum, ef ekki flestum þeirra silikon á einhverjum vel völdum stöðum. Það er nefninlega þannig að í fæstum tilfellum fer það saman að hafa stór brjóst og vera mjög grönn. (Flestar konur sem grennast mikið fá minni brjóst því þau eru að hluta til fituvefur). Hið eftirsótta útlit ungra kvenna snýst ekki aðeins um það að verða ofur mjóar, heldur einnig um það að vera sem mest kynæsandi! Sýna allar línur, brjóstin hálf ber, g-strengurinn uppúr, ber magi með gat í nafla o.s.frv.

Fyrirmyndirnar, þessi litli hluti kvenna í heiminum sem lifa og hrærast í heimi tískunnar eru ekki aðeins vondar fyrirmyndir heldur einnig óraunhæfar. Lang flestar konur falla ekki að þeim staðalímyndum sem haldið er svo sterklega á lofti og væntingar um að þær geti með öllum tiltækum ráðum breytt líkamanum til að falla inn í þennan þrönga ramma eru óraunhæfar. Auk þess liggur í augum uppi hve óhollt og óskynsamlegt er að fara slíkar öfgafullar leiðir. Vaxtarlag okkar stjórnast að stórum hluta af erfðum og það geta ekki allir verið eins í laginu.

En hvað er það með okkur konur. Afhverju látum við plata okkur til að eltast við þessi ósköp? Hvaða kona nýtur lífsins á meðan hún telur ofaní sig hverja hitaeiningu mánuðum eða árum saman. Prófar hvern megrunarkúrinn á fætur öðrum og rifjar upp hreykin þegar hún leggst á koddann á kvöldin að þann daginn var hún innan við 1000 hitaeininga markið? Springur svo fljótlega á limminu og bætir öllu og jafnvel meira til á sig aftur. Fjölmargar konur eru í raun þrælar útlitsdýrkuninnar, þrælar þess að ná hinu óraunhæfa takmarki að verða ofurgrannar. Átröskunarsjúkdómstilfellum fjölgar sem aldrei fyrr, lýtalækninga “bisnessinn” hefur náð nýjum víddum í arðsemi, ný brjóst, þrýstnari varir, færri hrukkur, fellingar og fitukeppir; þetta eru kröfur nútíma kvenna! Bjútí is pein! Hvaða snillingur sagði þessi fleygu orð? Sagt hefur verið um mjög grannar konur að þær hafi “allt á hreinu” þeim hljóti að ganga allt í haginn, geti náð í hvaða karlmann sem er, fái vel launaða vinnu og lifi stórkostlegu lífi! Hvaða brenglun er hér í gangi og hvernig verður hún til?

Hina “nýtískulegu” hegðun ungra stúlkna á skemmtistöðum má einnig nefna sem hrollvekjandi þróun. Nú þykir sumum það víst “hipp og kúl” að bera á sér barminn og reka tunguna upp í vinkonu og eftir því sem ég kemst næst ber þessi hegðun helst á góma þegar karlkyns ljósmyndarar eru með myndavélar á lofti. Ég spyr nú eins og sú sem ekkert skilur.... Hvað býr eiginlega að baki þessháttar hegðun?

Nú má kannski segja sem svo að kvenfólki sé fullkomlega frjálst að haga lífi sínu og lífsstíl eins og þær kjósa. En við getum ekki horft framjá því að áhrifum þessara staðalímynda er farið að gæta hjá barnungum stúlkum allt niður í 7-8 ára. Það er að mínu mati verulegt áhyggjuefni og vert að staldra við. Viljum við sætta okkur við þessa þróun? Hvað getum við aðhafst til breytinga?
Fjöldi spurninga vakna í mínum huga um þessi mál. Ég velti fyrir mér hvort við foreldrarnir höfum brugðist í uppeldinu. Er almennur skortur á sjálfsvirðingu hjá ungum stúlkum í dag?

Ég skrifa þessa grein í von um að það skapist umræða um þessi mál. Því miður er ljóst að engin einföld lausn er í sjónmáli. Það er erfitt fyrir foreldra að standa einir í baráttu fyrir breytingum. Þetta er sameiginlegt vandamál foreldra í okkar þjóðfélagi og þörf er á samvinnu svo að árangur megi nást.
Vandinn er til staðar og það þarf að bregðast við. Það sem liggur e.t.v. beinast fyrir er að byrja heima fyrir. Kennum börnunum og unglingunum okkar virðingu fyrir líkama sínum og sjálfum sér og að tileinka sér heilbrigt líferni. Það vita allir að það er hollt og heilbrigt að hreyfa sig reglulega. Verum góðar fyrirmyndir og sýnum skilaboðin í verki. Kennum börnunum að heilbrigð sál í hraustum líkama er eftirsóknarverð. Fjölbreytt og góð næring og nægur svefn skiptir sköpum. Fylgjumst með því að unglingarnir leiðist ekki út í öfgafullar neyslu- og/eða hreyfivenjur. Margir þættir geta haft góð áhrif hvað þetta varðar t.d. að sporna við botnlausu sjónvarpsglápi og tölvunotkun. Finna leiðir til þess að fjölskyldan geti átt fleiri stundir saman. Virða lögboðinn útivistatíma barna og unglinga og sýna verkefnum og viðvangsefnum þeirra áhuga.

Ljóst er að á brattann er að sækja í þessu efni en fyrir alla muni.....gefumst ekki upp!!

Ágústa Johnson, framkv. stj. Hreyfingar og fjögurra barna móðir.

Til baka